Go to National Library of New Zealand Te Puna Mātauranga o Aotearoa Go to Te Ao Hou homepage
No. 42 (March 1963)
– 62 –

He Tangi Mo Pako Heka

Na Rihari Te Wiremu

Ko te tangi tenei mo taku hoa kaumatua mo Pako Heka, i mate ia i te timatanga o te tau nei (o 1962). He uri ia no Wheru raua ko Te Ikanui me etahi atu o nga tupuna o Te Aupouri. He tohunga ia mo te whakapapa, mo nga tikanga katoa e pa ana ki Te Aupouri, a nana hoki ahau i manaaki ki enei mea.

Tera te tai ka ngunguru mai i raro i Wharo
He mihi ki te wairua e rere atu nei—ei.
Ki a koe e Pako e te Puru nui a Rua
Na Wheru koe na Po na Ruanui—ei.
He wananga o to iwi, he pukenga pukorero
He puna waiora mo nga whakatupuranga o naianei—ei.

Titori iho ra ki te toka ki Tauroa
Ki te wahi i mahue ai i Tumoana—ei.
E tu ke atu ra ko Whangatauhitia
Te puke whakaihi i nga ra o namata- ei.
A, ka rere noa koe ki Tawhitirahi
Ki te pa rongonui o Te Aupouri—ei.
E kai ana te marama i runga i tou kainga
Kia whakarongo ki nga tai e rua e mimihi mai ra—ei
Kia mahara e Pa ki nga mahi a nga tupuna
Ki te pakanga ki te rangimarie o nehera—ei.
Ka noho marara matou ki nga hau e wha
Ko te uri morehu na nga toa o mua—ei.
Haere ra e Koro ki te rerenga wairua
Rukuhia ra ki te ara ngongirua—ei.
Ina whiti tau haere i te ao-turoa nei
Ko to taenga tena ki te ao-marama—ei.
Tera pea tatou e tutaki ano—e—
I te mara o te Matapuna o te oranga, ei.

He Kupu Whakamarama

Rarangi

1 Wharo: Kei te one ki Ahipara. Na Tohe tenei ingoa.

3 Puru nui a Rua: He kupu tenei mo te tangata tino rangatira.

4 Wheru: Ko te tuakana o Te Ikanui, tungane o Kupe: ko enei nga tupuna o Te Aupouri katoa.

Po: Ko te ariki o runga o Kurahaupo.

Ruanui: Ko te tangata o runga o Mamari: he tupuna tenei o Te Aupouri me era atu o nga iwi o Te Tai-tokerau.

5 Pukorero: Ko nga tikanga, whakapapa, me era atu o nga taonga Maori.

7 Tauroa: Kei Ahipara—ki te pakeha ko Reef Point taua waahi.

8 Tumoana: tupuna o Te Aupouri o Te Rarawa hoki. I hoki atu ia i konei ki Hawaiki.

9 Whangatauhitia: Ko te puke whakaihi o Te Aupouri. I noho te iwi ki konei i to ratou hekenga i Hokianga ki Muriwhenua, Kei Ahipara tera maunga.

10 Tawhitirahi: Kei Te Kao tenei pa.

13 E kai ana: Ara, e whiti mai ana te marama o te marama.

14 Nga tai e rua: Ko te tai hauauru ko te tai rawhiti hoki.

20 Ngongirua: Ara, wairua.

– 63 –