Go to National Library of New Zealand Te Puna Mātauranga o Aotearoa Go to Te Ao Hou homepage
No. 6 (Royal Tour)
– 4 –

TE AO HOU

Kei te takatu nga iwi o te Motu mo te tira mai o te Kuini. Hei Rotorua ta te Maori tana manaaki i runga ano i a te Maori i ana tikanga. Hei reira ka whakaatu te Maori i tona piripono me tona aroha ki te Karauna he piripono he aroha i tuku iho i nga tipuna mai rana i te Tiriti o Waitangi, i tapaea ra nga mana o nga rangatira i re aroaro o Kapene Hapihana hei tahua ki a Kuini Wikitoria. Ko ta Kuini Wikitiria koha ki te Maori ko te maru o tona haki, me nga ture katoa o tona Emepaea hei painga mo te Maori raua ngatahi ko te Pakeha. Ko ta nga rangatira o aua ra ko te manai tukua e ratou he koha pu ki te Kuini, te Ariki Tapairu o Ingarangi a mana marika e ata tiaki o ratou iwi kei tukino pokonoatia.

Mai rano to te Maori piripono me tona aroha ki te Karauna o Ingarangi te taonga tuku iho i nga tipuna o namata, he taonga na te Atua he taonga wehi whakaharahara. I era taenga mai o nga uri o te Karauna ki Aotearoa nei i puta nga manaaki tino nui a te Maori.

Waihoki ko tenei, e ko te Kuini tonu ra tenei ko te tikanga ara noa atu nga manaaki ma nga iwi o te motu tana tuatahi hoki te tae a tinana mai o Te Kuini tonu. Ko to te Maori puiaki tenei he manaaki manuhiri ara ia te manuhiri penei rawa tona ihi. Hei konei ka puta a te Maori ana mahi; ana haka, ana waiata, ana korero nunui, a ka tapaea ana taonga tapu.

I te tau 1901 i te taenga mai o Te Tiuka raua ko tona hoa wahine ara o Kingi Hori te tuaono raua ko tana kuini ko Meri, ko Ta Timi Kara raua ko Apirana Ngata nga kaihautu na raua i whakahaere nga manaaki wehi ate Maori. Ko nga haka me nga mahi o taua hui mau ana te wehi a ko nga koha ko te mutunga mai o te Maoritanga. Ko te whakaaro nui o nga kaihautu o aua ra he whakaohooho i te wairua haumaruru o te iwi Maori.

E tika ana kia oho te mauri o te iwi ka whakakotahi ki te manaaki i te Kuini. He pai tonu pea te whakapiri atu ki te taha o nga manaaki i waho atu o Waitangi me Rotorua. Ka nui te pai o te mahi tahi a te Maori raua ko te Pakeha ki te whakahaere i nga manaaki a te Motu ki te Kuini, tona tikanga tika.

Ka tae mai te Kuini ka kite kei te noho pai ngaitaua o Totearoa, te Pakeha me te Maori.